Szkoda częściowa, a całkowita. Na czym polegają różnice?

15 kwietnia 2021, Michał Sokołowski

Niejednokrotnie otrzymuje zapytania od Klientów w jaki to dziwny sposób ubezpieczyciel dokonał wyceny pojazdu po szkodzie? W jaki sposób wyliczył wartość szkody? Dlaczego stwierdził, iż szkoda jest szkodą całkowitą, a nie częściową?

Poniżej postaram się krótko opisać różnice pomiędzy jednym, a drugim terminem.

Kwalifikacja szkody (częściowa, całkowita) ma bowiem bezpośredni wpływ na sposób obliczenia odszkodowania należnego poszkodowanemu z tytułu uszkodzenia jego pojazdu.

Co to jest szkoda całkowita?

Termin ten wywodzi się z praktyki ubezpieczeniowej i orzecznictwa sądów powszechnych. Szkoda całkowita występuje wówczas, gdy pojazd uległ zniszczeniu w takim stopniu, że nie nadaje się do naprawy, albo gdy koszty naprawy przekroczyłyby wartość pojazdu w dniu likwidacji szkody (vide: wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 12 lutego 1992 r., sygn. akt: I ACr 30/92, OSA 1993, nr 5, poz. 32).

Jak ustalana jest wysokość odszkodowania w przypadku szkody całkowitej?

W sytuacji, gdy szkoda zostanie zakwalifikowana jako całkowita, wówczas odszkodowanie wypłacane w ramach ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych ustalane jest metodą dyferencyjną. Polega ona na ustaleniu wysokości odszkodowania jako różnicy pomiędzy wartością pojazdu sprzed szkody a wartością jego pozostałości po szkodzie (wrak).

Co to jest szkoda częściowa?

Szkoda częściowa jest przeciwieństwem szkody całkowitej. Ma ona miejsce wówczas, gdy uszkodzony pojazd nadaje się do naprawy, a koszt naprawy nie przekracza wartości pojazdu w dniu ustalenia przez zakład ubezpieczeń odszkodowania (vide: wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 12 lutego 1992 r., sygn.. akt: I ACr 30/92, OSA 1993, nr 5, poz. 32).

Jak ustalana jest wysokość odszkodowania w przypadku szkody całkowitej?

W sytuacji, gdy szkoda zostanie zakwalifikowana jako częściowa, odszkodowanie wypłacane w ramach ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych ustalane jest jako koszty naprawy pojazdu.

Szkoda całkowita i częściowa w przypadku ubezpieczenia autocasco.

Ubezpieczenie autocasco jest ubezpieczeniem dobrowolnym.

W przypadku zatem, gdy decydujemy się na zgłoszenie szkody z AC należy dokładnie przeanalizować zapisy Ogólnych Warunków Ubezpieczenia. Kwalifikacja szkody jako całkowitej lub częściowej zależeć będzie bowiem od zapisów umownych.

Może być taka sytuacja, że  w ramach OWU szkoda całkowita wystąpi gdy koszty naprawy pojazdu przekroczą 70% jego wartości przed szkodą.

W przypadku natomiast szkody częściowej również możemy spotkać zapisy co do sposobu ustalenia wysokości odszkodowania przez Ubezpieczyciela. Przede wszystkim mogą to być zapisy dotyczące rodzaju części przyjętych do wyceny kosztów naprawy. Niejednokrotnie, warunkiem wypłaty wyższego odszkodowania jest przedstawienie faktury za naprawę pojazdu. Może także wystąpić tzw. udział własny. Takim mianem w branży ubezpieczeniowej określa się część wartości szkody, którą ubezpieczony będzie musiał pokryć z własnej kieszeni.

Czy ubezpieczyciel dokonał prawidłowego zakwalifikowania szkody?

Z naszej praktyki wynika, iż Ubezpieczyciele celem wypłaty zaniżonego odszkodowania często bezpodstawnie kwalifikują szkodę jako całkowitą.

Działania te mogą polegać na:

  • zaniżeniu wartości pojazdu sprzed szkody
  • zawyżeniu kosztów naprawy uszkodzonego pojazdu

Dlatego też, po otrzymaniu decyzji od ubezpieczyciela zawsze powinniśmy dokonać własnych ustaleń w zakresie nie tylko właściwego zakwalifikowania szkody przez ubezpieczyciela, ale także czy wypłacone odszkodowanie jest we właściwej wysokości niezależnie od rodzaju szkody.

Często w przypadku szkody częściowej, zaniżenie należnego odszkodowania następuje w proporcji 1/3. Czyli jako poszkodowany/na otrzymujemy 30% należnej kwoty.

Niestety, samo odwołanie do ubezpieczyciela niewiele pomaga. Tak samo jak pisma do Rzecznika.

W takim wypadku warto skorzystać z pomocy rzeczoznawcy samochodowego, który dokona wyceny pojazdu bądź sporządzi kosztorys naprawy. W oparciu o taki dokument jesteśmy w stanie skutecznie walczyć o pozostałą część odszkodowania na etapie sądowym.